روستای کندرود جغرافیا:روستای کندرود با عرض جغرافیایی 38 دقیقه و 14 درجه و طول جغرافیایی 51 دقیقه و 45 درجه قرار گرفته است. ارتفاع این روستا نیز 1490 متر از سطح دریاهای آزاد است. آب و هوای پاک و تمیز روستای کندرود به لطف محیط طبیعی زیبا و دلنواز آن، باغات، مزارع و مراتع بکری دارد.اقتصاد روستای کندرود از نوع کشاورزی، دامداری و صنایع مختلف است. وجود جاده ترانزیت تبریز- تهران در نزدیکی این روستا و رونق صنایع مختلف در کنار آن، باعث شده است که اقتصاد روستا به صورت کارگری صنعتی و تجارتی توسعه یابدمحدوده روستای کندرود از جنوب به باسمنج و نعمت آباد، از غرب به سه راهی اهر، از شمال به جاده تبریز-تهران و کوههای شمالی روستا و از شرق نیز با فاصله یک کیلومتر از روستا به زمین های قزلجه میدان محدود میشود.پیشینه:به لطف پایتختی تبریز در دوره ایلخانان مغول نوشتههایی که در جغرافیا و تاریخ این شهر به نگارش درآمده است اطلاعات در خصوص پیرامونش را نیز به دست ما رساندهاند. کندرود یکی از اینجایهاست. قدیمیترین اشاره به نام کندرود در سال ۷۴۰ هجری قمری در کتاب نزههالقلوب حمدالله مستوفی است. وی در معرفی مناطق اطراف تبریز آورده است: 《اولین ناحیت مهرانهرود به طرف شرقی شهر است. از در شهر تا آنجا ۵ فرسنگ میباشد و کندرود و اسفنج (احتمالاً باسمنج امروزی) و سعید آباد (سعیدآباد (بستانآباد)) از معظمات آن است》.[۱] در برخی از نسخههای کتاب مذکور نام کندرود به صورت کندو نیز آمده است.خواجه رشیدالدین فضلالله همدانی در وقفنامه ربع رشیدی دیگر بار به نام کندرود اشاره کرده است. وی ابتدا نام آن را در املاک بلده مراغه از کوره آذربایجان آورده و با استدلال به دوری این ده از مراغه و نزدیکی آن به تبریز آن را از وقف مدرسه مراغه خارج و به ربع رشیدی تبریز وقف نموده؛ و سپس در املاک دارالملک تبریز در اشاره به تمامیت مهرانرود دوباره به آن اشاره کرده است. آنچه از نوشته او در اثر مذکور پیداست این است که یکنیمه از این دیه در ملکیت خواجه رشید الدین بوده است یا حداقل نصف آن را وقف مدرسه ربع رشیدی نموده است. او در معرفی به حق النصف سهم وقف آن را ۱۸۰ دینار آورده که در مقایسه با دیههای دیگر نام برده شده در وقفنامه با وجود حق النصف بودن سهم وقف کندرود سهم آن از سهم قرای دیگر ناحیه به مانند شادباد مشایخ و شادباد علیا، ارنق (احتمالا زرنق (تبریز)) و مردناب و چند قریه که نامشان در وقفنامه مذکور قابل خوانش نبود بیشتر است. اگر سهم حق النصف را دو برابر در نظر بگیریم میزان دارایی آن به ۳۶۰ دینار میرسد که در میان روستاهای منطقه بی نظیر است.اشاره دیگر به نام روستا در دوران صفویه قریب به دوران سلطنت شاه عباس دوم مربوط به سیاحتنامه اولیا چلبی است که در حدود سال۱۶۴۰ میلادی مصادف با ۱۰۱۷ یا ۱۰۱۸ هجری شمسی و ۱۰۴۹ هجری قمری در تبریز بوده است و در گردشی که به همراه خان تبریز در اطراف آن نموده در معرفی مهران رود نوشته است: 《 ابتدا به ناحیه مهران رود رسیدیم. مهرانرود در ۵ فرسنگی شرق تبریز قرار دارد ۶۰ روستای معمور و آباد دارد کندرود و اسفنج روستاهای مانند شهر هستند که بسیار آبادند مساجد و مهمانسراها حمامهای متعدد بازار مختصر و باغ و باغات دارند. 》نام روستا در دوره قاجارو در کوران انقلاب مشروطیت چندین بار در کتب مربوطه ذکر شده است. از جمله با توجه به قرار گرفتن املاک خانواده ذی نفوذ مجتهدی از سلالههای روحانیت تبریز و مراجعه میرزاحسن تبریزی به صورت قهر به این روستا پس از شکست جریان انجمن اسلامیه و نیز پناه دادن ایشان به یکی از مشروطه خواهان در این روستا چندین با تکرار شده استوجه تسمیه:نام اصلی روستا ممکن است چیزی شبیه کُندرو یا کُندرؤ (Kondrö) بوده باشد که بعدها هنگام ثبت اداری (در زمان پهلوی یا قاجار) با نوشتار فارسی «کندرود» ثبت شده باشد — چون «رؤ» یا «رُ» را در نوشتار فارسی به راحتی نمیتوان آورد، و همچنین در واژههای جغرافیایی فارسیشده، «رود» رایج است.کُندرو (Kondroo) احتمالاً نامی ترکیست، متشکل از «کُند» (ده، آبادی) + بخش دوم که ممکن است تغییریافتهی واژهای ترکی باشد.
اثار تاریخی:۱. قلعه کندرود (قیز قلعهسی)یکی از شاخصترین آثار تاریخی روستاست. این قلعهی سنگی، که به نام محلیاش قیز قالاسی (قلعه دختر) شناخته میشود، بر فراز کوهی مشرف به روستا ساخته شده و قدمت آن احتمالاً به دوران پیش از اسلام یا اوایل دوره اسلامی بازمیگردد. معماری آن تدافعی است و موقعیت استراتژیک آن نشان میدهد که کاربرد نظامی داشته است.۲. مسجد جامع کندروداین مسجد قدیمی با معماری ساده اما اصیل، در مرکز روستا قرار دارد. مسجد بارها بازسازی شده، ولی شواهدی از قدمت چندصدسالهی آن در بخشهایی از بنای اصلی (بهویژه در بخش محراب و دیوارهای سنگی زیرین) دیده میشود.۳. آسیابهای آبی قدیمیدر گذشته، کندرود دارای آسیابهای آبی بوده که با استفاده از جریان آب منطقه (احتمالاً چشمه یا رود محلی) کار میکردند. بقایای برخی از این آسیابها هنوز در پاییندست روستا دیده میشود و برای علاقهمندان به تاریخ محلی، جذاب است.۴. گورستان تاریخی روستادر گورستان قدیمی کندرود، سنگ قبرهایی با نقشها و خطوط خاص دیده میشود که برخی از آنها متعلق به قرنهای گذشتهاند. این سنگها اطلاعاتی درباره سبک زندگی، باورهای مذهبی و حتی هنر سنگتراشی محلی ارائه میدهند.۵. خانههای سنگی و معماری سنتیبرخی خانههای روستا بهویژه در بافت قدیمی، با سنگ و چوب ساخته شدهاند و دارای معماری سنتی منطقهی آذربایجان هستند. این خانهها در شیب کوه ساخته شده و با معماری پلکانی به چشم میخورند.
#کندرو #کندرود #باسمنج #تبریز
